Apen en dieren op Bali: een eerlijke gids

De apen die je bij Bali's beroemde plekken tegenkomt zijn wilde langstaartmakaken, geen tamme attracties, en ze als wilde dieren behandelen is de hele truc voor een fijn bezoek. Je ziet ze in het Ubud Monkey Forest, rond Uluwatu Temple op de zuidelijke kliffen, en bij Sangeh ten noorden van Ubud. Ze zijn mensen gewend en helemaal niet bang, wat schattig lijkt tot er eentje in je tas zit. Ze zijn snel, ze werken in groepen en ze hebben precies geleerd wat toeristen bij zich dragen. Geniet ervan om ze te bekijken, houd afstand en onthoud dat het allemaal neerkomt op ze niet verleiden.

Ga ervan uit dat alles wat los, glimmend of eetbaar is vrij spel is, want apen grissen routineus telefoons, zonnebrillen, petten, waterflessen en tassen weg. De veiligste aanpak is zo weinig mogelijk mee te nemen naar deze plekken. Laat losse sieraden en een bungelend camerariempje thuis, houd je telefoon weggeritst in plaats van in je hand voor foto's, en houd zonnebrillen en petten vast in plaats van ze te dragen waar de apen het brutaalst zijn. Een tas die volledig dichtgaat en op de voorkant van je lichaam zit, is veel lastiger te beroven dan een open tas of een achterzak. Als je het niet zou willen kwijtraken, neem het dan niet mee.

Eten is de allergrootste reden dat apen van nieuwsgierig naar opdringerig omslaan, dus neem geen snacks, drankjes of plastic zakken mee naar deze gebieden. Apen verbinden ritselende zakken en flesjes met een maaltijd, en een zichtbaar hapje kan er meteen een paar naar je toe brengen. Zelfs een leeg wikkeltje in een zak is in hun ogen een greep waard. Koop je drankje en eet daarna, buiten de plek, en houd tassen uit het zicht. Ze zelf voeren, hoe vriendelijk het ook voelt, leert de brutaliteit aan die tot beten en diefstallen leidt voor de volgende bezoeker, dus laat voeren aan niemand over.

Hoe je je gedraagt doet ertoe, dus maak geen direct oogcontact, lach niet met je tanden bloot en drijf ze niet op of zet ze niet klem. Een brede menselijke glimlach toont tanden, en voor een makaak zijn ontblote tanden eerder een dreiging dan een groet, dus een vriendelijke grijns kan verkeerd worden begrepen. Er eentje strak aanstaren wordt ook als een uitdaging gelezen. Houd je bewegingen kalm en rustig, geef ze ruimte om te passeren, en kom nooit tussen een moeder en haar jong of twee kibbelende dieren. Als er eentje op je klimt, blijf dan stil en kalm in plaats van ernaar te slaan, en laat het zijn interesse verliezen.

Als een aap je telefoon of zonnebril pakt, ga er dan niet achteraan en vecht er niet mee, want de dieren bij tempels houden spullen vaak vast tot ze voor eten worden geruild. Dit losgeldgedrag is vooral bij Uluwatu bekend, waar het personeel eraan gewend is. De kalme zet is een personeelslid opzoeken, dat meestal een ruil kan uitlokken en je spullen terugkrijgt zonder dat er iemand gewond raakt. Een aap achtervolgen, terugpakken of proberen klem te zetten is hoe beten en krassen ontstaan. Een goedkope zonnebril kwijtraken is beter dan een wond, dus laat de mensen die dit dagelijks doen het afhandelen.

Neem elke beet of kras serieus: was hem enkele minuten grondig met zeep en stromend water en zoek meteen medische hulp, vanwege rabiës. Dit geldt voor apen, zwerfhonden en andere dieren op heel Bali, en het blijft gelden zelfs als de wond klein lijkt. Naast de apen: geef zwerfhonden ruim baan, pak geen gekko's of slangen op, en schud buiten achtergelaten schoenen uit. Bereikbaar zijn helpt als er iets misgaat, want met een werkende verbinding zoek je een kliniek op of roep je hulp in. Dit is algemene informatie, dus volg voor je eigen situatie het advies van een arts.